22/10/2013

Fabrizio de André - Khorakhané / Η δύναμη να είσαι άνεμος





Η καρδιά αγκομαχά κι ο νους ταξιδεύει
σ’ αυτό το πηγάδι από τσιμέντο και κάτουρο
σ' αυτό τον καταυλισμό αρπαγμένο απ’ τον άνεμο
που αναγκαστικά γίνεται άνεμος
Εχω το όνομα όλων των βαφτισμένων
στο καθένα η σφραγίδα από μια άδεια εισόδου
για ενα πέρασμα, μια χώρα, ένα σύννεφο, ένα τραγούδι
ένα διαμάντι στο ψωμί κρυμμένο
για μια γλυκιά αίσθηση μέσα στο αίμα
για την ίδια ομορφιά του ταξιδιού, να ταξιδεύεις

Η καρδιά αγκομαχά κι ο νους ταξιδεύει
σε μια σκοτεινή giostra που πια δεν γυρίζει 
μερικοί ρομά «στεριώσαν» ιταλιάνοι
όπως στο τοίχο που ο χαλκός μαυρίζει
Μα για να κατανοήσεις το βιβλίο του κόσμου
χωρίς να γνωρίζεις γραφή ούτε ανάγνωση
στα στρυφνά μονοπάτια της παλάμης ενός χεριού,
είναι τα ίδια μυστικά που σε τρομαζουν
ακόμη και όποιος σε συναντά και δεν σε γνωρίζει
σε κάθε χωρα οπου ανάβει και σβήνει η ειρήνη

Πεφταν οι γιοι απ΄το καλεντάρι
Γιουγκοσλαβια, Πολωνία, Ουγγαρία, μεριά
ολους τους μάζευαν οι στρατιώτες 
και όλοι πετούσαν μακριά
Και μετά η Μίρκα στον Άη Γιώργη του Μάη
στα φλογισμένα λουλούδια, να πίνει και να γελά 
ειναι μια ανακούφιση όταν πλημμυρίζουν απο δάκρυα τα μάτια 
κι από τα μάτια να πέφτουν χαμηλά 

Σηκωθείτε τωρα μικρές μου νυφούλες
με τις γαλαζόχρωμες φλέβες στα χέρια βαθιά
ηρθε η ώρα και σήμερα πάλι
για επαιτεία να βγήτε ξανά 
Κι αν αυτό κάποιοι κλεψιά τ' ονομάζουν 
τούτο το λιγοστό ψωμί από κακοτυχία και μιζέρια
στην καθαρότητα των ματιών μου, σαν ένα αντίο
εδω στον καθρέφτη του τσαντιριού
ναρθεί να το πει, όποιος κατέχει
την ίδια την σκέψη του Θεού 

«Θ' ακουμπήσω το κεφάλι στον ώμο σου
ένα θαλασσινό όνειρο απόψε να δω
κι αύριο μια φωτιά με ξύλα
μεχρι που ο γαλαζωπός αέρας
να γίνει σπίτι μου
Kαι ποιος θα το διηγηθεί
ποιος θα είναι?
Θα είναι όποιος μείνει πίσω
εγώ θ’ ακολουθήσω αυτους τους απόδημους
θ' ακολουθήσω
αυτά τα φτερωτά κύματα».(1)
Testo e musica di Fabrizio de André e Ivano Fossati (1996)

(Μετάφραση - Velvet)


(1) Ποίημα του Ρομά Giorgio Bezzeschi, τραγουδισμένο στην Romani, γλώσσα των Rom
________________
(Το μέγιστο του πολιτισμού προσφέρεται από εκείνους τους ανθρώπους που είναι μειονότητα και ακριβώς για αυτά τους τα χαρίσματα περιθωριοποιούνται και όταν χρειαστεί καταδιώκονται) Fabrizio de André

Οι Khorakhanè (ή Korakhanè) είναι Ρομά μουσουλμάνοι από την περιοχή Κοσσυφοπέδιο, Βοσνία, Μοντενέγκρο. Korakhanè σημαίνει ακριβώς «αναγνώστες του κορανίου» και αντιπροσωπεύουν τη μεγαλύτερη ομάδα ξένων Ρομά που ευρίσκεται στη περιοχή της Brescia αλλα και στην υπόλοιπη Ιταλία. Η μετανάστευση έγινε από το δεύτερο εξάμηνο του 1991 μέχρι το καλοκαίρι του 1993, που συμπίπτει με την επιδείνωση της κατάστασης του πολέμου στην πρώην Γιουγκοσλαβία. Ο Fabrizio De Andrè, έχει γράψει αυτό το ποίημα-τραγούδι (Η δύναμη του να΄σαι άνεμος), αφιερωμένο στους ίδιους.

10 comments:

  1. Πόσο υπέροχη αυτή η μουσική... ένα τραγούδι που δεν γνώριζα , όπως πολλά δεν γνωρίζω, με λόγια τόσο μελαγχολικά ...
    Θα ήθελα πολλά να γράψω μα τι αξία θα έχουν;
    Στο μυαλό μας ένα φορκλόρ πετάει χρυσόσκονες όταν μιλάμε για τους τσιγγάνους.... άμαξες , γυναίκες χαρούμενες με πολύχρωμα ρούχα και δεκάδες κοσμήματα που στραφταλίζουν και σιγοντάρουν τις χορευτικές κινήσεις τους, άντρες άγριοι, πονηροί, όμορφοι, ανυπόταχτοι, κλέφτες....
    Το πόση δυστυχία κουβαλά αυτός ο λαός που είναι διασκορπισμένος σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης το βλέπει κανένας μας;
    Καμία κυβέρνηση , σε κανένα κράτος δεν έχει κάνει κάτι δραστικό γι αυτούς ώστε να ενταχθούν στην μόρφωση, στην υγεία, σε μια ζωή διαφορετική.
    Η δικαιολογία είναι πως είναι ανυπόταχτοι.... ή μήπως μας βολεύει να τους λέμε έτσι και τους παρατάμε στην μοίρα τους;
    Στην τελική όλα τα κράτη θέλουν να έχουν στους κόλπους τους ανθρώπους ενός κατώτερου Θεού.... ποιόν εξ άλλου θα έχουν να πετροβολούν για όλα τα αμαρτήματα της γης;

    Μια ηλιόλουστη Καλημέρα σου στέλνω Velvet
    Να είσαι καλά !

    ReplyDelete
  2. Εγραψες την αληθεια
    και χαιρομαι που εχουμε την ιδια οπτικη για αυτα τα θέματα
    Σ' ευχαριστω Λεβινα

    ReplyDelete
  3. Η περιθωριοποίηση απορρέει επίσης από τη συμπεριφορά που αποκτήθηκε από τους αρχαίους πολιτισμούς. Οι τσιγγάνοι ταξιδεύουν στον κόσμο για πάνω από δύο χιλιάδες χρόνια, αν θέλουμε να πιστεύουμε τον Ηρόδοτο. Αυτοι οι Ρομά, αυτός ο ελεύθερος λαός, πάσχει από «δρομομανία», δηλαδή συνεχής επιθυμία μετακίνησης.
    Δεν νομίζω ότι έβλαψαν ποτέ κανένα, παρά τις περίεργες φήμες. Είναι αλήθεια ότι κλέβουν -από την άλλη πλευρά δεν μπορούν να εγκαταλείψουν την κύρια ώθηση που υπάρχει στο DNA του κάθε ανθρώπου: (όπως και τη λεηλασία, που γίνεται συνέχεια από τους κρατικούς και μη αξιωματούχους). Όμως δεν έχω ακούσει ποτέ ότι έκλεψαν μεσα από τραπεζα. Επίσης, δεν έχω δει ποτέ μια γυναίκα Ρομά να εκπορνεύεται. Δεν κυκλοφορούν οπλισμένοι: οπότε αν ήταν να δώσω το Νόμπελ Ειρήνης σε ένα λαό οι Ρομά θα ήταν οι πιο κατάλληλοι.
    (Fabrizio de André – Στην παρουσίαση του τραγουδιού κατά τη διάρκεια μιας συναυλίας στο Teatro Valli στο Reggio Emilia (06/12/1997)]

    ReplyDelete
  4. Porrajmos (Το ξεχασμένο ολοκαύτωμα)

    Εξομοιούμενοι το ίδιο με τους Εβραίους, κι από την κοινή μοίρα του θανάτου. Τουλάχιστον μισό εκατομμύριο τσιγγάνοι (500.000) έχασαν τη ζωή τους στα ναζιστικά στρατόπεδα θανάτου. Αλλά είναι σαν να φύσηξε ο άνεμος και να χάθηκε η μνήμη.
    Ωστόσο, οι ταλαιπωρίες των Ρομά και των Σιντί ήταν τρομακτικές. Εκδιώχθηκαν, στειρώθηκαν μαζικά, χρησιμοποιήθηκαν ως πειραματόζωα και τελικά κατέληξαν στους θαλάμους αερίων και τα κρεματόρια. Περισσότεροι από είκοσι χιλιάδες (20.000) θανατώθηκαν μόνο στο Zigeunerlager, το στρατόπεδο που προοριζόταν αποκλειστικά για αυτούς στο Άουσβιτς-Μπιρκενάου, μεταξύ Φλεβάρη 1943 και Αυγούστου 1944.
    Παρόλα αυτά, κανείς τσιγγάνος δεν κλήθηκε να καταθέσει ως μάρτυρας στις δίκες των ηγετών των Ναζί, ούτε και στη Νυρεμβέργη. Τέλος, όταν στη Γερμανία, ορισμένοι επιζώντες αποφάσισαν να ζητήσουν αποζημίωση, αυτή απορρίφθηκε με την αιτιολογία ότι οι διώξεις δεν είχαν φυλετικό κίνητρο, αλλά την «αντικοινωνικότητα» (χαρακτηριστικό που οι Ναζί, απόδιδαν σε βιολογικούς λόγους και ως εκ τούτου, προορίζονταν για την ιδια «τελική λύση» μαζι με τους Εβραίους ) .

    Dal’ DVD documento di Sergio Francese - A forza di essere vento - Lo sterminio nazista degli Zingari

    ReplyDelete
  5. Τα έχω διαβάσει κι εγώ αυτά τα ιστορικά στοιχεία και το μόνο που θα προσθεσω είναι πως....
    κι εγώ θα έκλεβα αν ήμουν τσιγγάνα...
    θα σε ξεγελούσα εσένα τον αστό, θα έβαζα το χέρι μου στην τσέπη σου να αρπάξω το μεταλλικό κέρμα που θα μου δώσει κάτι που θα στραφταλίζει , θα σου έκλεβα το φαγητό σου, το μαλακό στρώμα σου, την όμορφη ζωή σου....
    όχι πως θα είχαν καμία αξία αυτά για εμένα... θα τα πετούσα ή θα τα πούλαγα
    στην επόμενη γωνιά του δρόμου.... αλλά έτσι έμαθα... έτσι πράττω....
    Αν μου είχαν μάθει κάτι καλύτερο ... εντός ''κανόνων'' της σεβαστής κοινωνίας μας (τρομάρα μας) θα έκανα κι εγώ αυτό .... άσε που θα έκρυβα την λαμογιά μου καλύτερα πίσω από το κατάλευκο δέρμα μου και τα γαλάζια αθώα μάτια μου :-)

    υγ. η άρια καθαρή φυλή δεν ξεφεύγει ποτέ από τα όρια του νόμου :-)

    ReplyDelete
    Replies
    1. @λεβινα
      Τα ρατσιστικά στερεότυπα, και οι προκαταληψεις καλα κρατούν
      Οι γύφτοι κλεβουν, οι γύφτισσες σε πλανεύουν
      και σου αδειαζουν το «κενο» κεφάλι που κουβαλας
      Είναι απατεωνες, πονηροί, νομαδες, γητευτές,
      Αλλα το πιο επικίνδυνο από όλα είναι ότι ζουν ελεύθεροι
      Κι αυτό είναι που μας τρομαζει περισσοτερο
      Που ζουν ανενταχτοι κι ελευθεροι ενώ εμεις φυλακισμενοι

      Καλημερα Λεβινα

      Delete
  6. Η καταπίεση στις μειονότητες
    δείχνει περίτρανα όχι μόνο
    έλλειψη πολιτισμού
    αλλά απόρριψη της θεότητας
    του Ανθρώπου

    φιλί

    ReplyDelete
    Replies
    1. Στην αγκαλιά του Θεου δεν υπάρχουν ανώτερα και κατώτερα παιδια
      Ολοι έχουμε το ιδιο αιμα, τον ιδιο πατέρα,
      ολοι ειμαστε αδέρφια
      Ποσο εύκολα ξεχναμε την καταγωγή μας

      Καλημερα Ελεν

      Delete
  7. Ζηλεύω τους τσιγγάνους γιατι ζουν ελεύθεροι σαν τα πουλια
    και κάθε αυγή βλέπουν τον ηλιο ν ανατέλλει σ’ άλλη χωρα
    Γιατι εχουν πατρίδα ολη τη γη,
    τ’ απέραντο του ουρανου μοναδική σκεπή και σπίτι
    Τους ζηλευω γιατι ξερουν να τραγουδούν, να ζουν και να χορεύουν
    γιατι ο ερωτας τους είναι υπόσχεση αιωνια και ιερη απέναντι στο ταίρι τους
    κι ο λογος τους συμβόλαιο χωρις χαρτιά, παπαδες και σφραγίδες
    Ζηλεύω τα γυφτάκια γιατι εχουν την λάμψη της ζωης στα υγραμένα ματια
    κι απο του ηλιου την πνοη το ζυμωμένο δέρμα
    γιατι τους φτάνει ένα κομμάτι ψωμι, να είναι χαρουμενα κι ευτυχισμένα
    Τους ζηλεύω γιατι μπορουν και γεννούν μικρούς ξανθούς,
    μελαχρινούς αγγέλους, στου τσαντιριού το παγωμένο χώμα
    χωρίς νερο, γιατρούς, φάρμακα και εμβόλια
    Τους ζηλεύω γιατι είναι γύφτοι κι εγω ενας λουμνό μπαλαμό
    (V)

    ReplyDelete
  8. Μια μικρη αφιερωση

    Deep purple - Gypsy's kiss

    ReplyDelete