21/10/2011

Paul Verlaine - Chanson d' automne / Τραγούδι του φθινοπώρου




Chanson d' Autumne
Les sanglots longs
Des violons
De l'automne
Blessent mon cœur
D'une langueur
Monotone.

Tout suffocant
Et blême, quand
Sonne l'heure,
Je me souviens
Des jours anciens
Et je pleure

Et je m'en vais
Au vent mauvais
Qui m'emporte
Deçà, delà,
Pareil à la
Feuille morte.
Paul Verlaine (1884-1896)
Chanson d' Automne

Τραγουδι του Φθινοπώρου
Λυγμοί μακρόσυρτοι
Των βιολιών
Του Φθινοπώρου
Πληγώνουν την καρδιά μου
Με μιά αποχαύνωση
Μονότονη.

Όλα αποπνικτικά
Και κάτωχρα
Όταν έρθει η ώρα,
Θυμάμαι
Μέρες παλιές
Και κλαίω.

Και φεύγω
Με άνεμο κακό
Που με πάει
Απο ΄δω από 'κει
Όμοια με
Φύλλο νεκρό
Πώλ Βερλαίν (1884-1896) 
Τραγούδι του Φθινοπώρου

(Απόδοση στα ελληνικά - Δάφνη Χρονοπούλου)
_________________
Video αναρτησης
Léo Ferré chante, Chanson d' automne (Verlaine)
Ποίηση: Paul Verlaine
Μελοποίηση / ερμηνεία: Λέο Φερρέ

24 comments:

  1. Τι ποίημα! Θαυμάσια ιδέα! Μόνο γιατί (-γιατι-γιατί; ) οι μεταφραστές δε σέβονται το έργο που μεταφράζουν. Ελπίζω να μην είστε φίλοι αγαπητέ μα δε μπορώ ως ποιήτρια να μην το πω: Η Ποίηση είχει σχήμα και ρυθμό κι έχει το λόγο του ο ποιητής που δίνει τη σκέψη του σε 5 στίχους ανά στροφή. Ας τον σεβαστούν. Δηλαδή το εξαίσιο αυτό ποίημα είναι (σε πιστή μετάφραση) έτσι:
    Λυγμοί μακρόσυρτοι
    Των βιολιών
    Του Φθινοπώρου
    Πληγώνουν την καρδιά μου
    Με μιά αποχαύνωση
    Μονότονη.

    Όλα αποπνικτικά
    Και κάτωχρα
    Όταν έρθει η ώρα,
    Θυμάμαι
    Μέρες παλιές
    Και κλαίω.

    Και φεύγω
    Με άνεμο κακό
    Που με πάει
    Απο ΄δω από 'κει
    Όμοια με
    Φύλλο νεκρό.
    ________ Όμως αν θυμώνω που δίχως λόγο μάς αλλάζουν τα έργα κι αν είμαι στριγγλα, δε θέλω όμως να σε στενοχωρήσω. Κι έτσι αν η μετάφραση έρχεται από δικό σου άνθρωπο παρακαλώ να κρυφτεί τούτο το σχόλιο.

    ReplyDelete
  2. πολύ-πολύ όμορφο τραγούδι!

    ReplyDelete
  3. @ΔΑΦΝΗ ΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΥ

    Αρχικά, προσπάθησα να κάνω μια δική μου
    μετάφραση του ποιήματος, οπως συνηθίζω
    όταν κάνω μια αναρτηση
    Επειδή δεν με ικανοποίησε έψαξα στο διαδίκτυο
    να βρω κάτι καλύτερο
    Βρήκα αυτή εδώ και μου άρεσε γιατί έδινε μια
    καλή νοηματική απόδοση στο ποίημα
    όπως εγώ το αισθανόμουν δηλαδή

    Το πρόβλημα μετάφρασης από μια γλώσσα στην άλλη
    Εχει μεγάλες δυσκολίες πόσο μάλιστα όταν πρέπει
    Να μεταφέρεις ένα κείμενο από μια ξένη γλώσσα
    Σε μια άλλη ενα λογοτεχνικό έργο ένα ποίημα
    Ειδικά στην ποίηση η δυσκολία είναι ανυπέρβλητη
    Και τρομερά δύσκολη
    Θα έλεγα και ιεροσυλία όταν έχει να κάνει
    με σπουδαίους λογοτέχνες και ποιητές

    Τι προέχει από όλα όμως
    η πιστή μετάφραση των λέξεων
    η μουσικότητα του λόγου
    ή το νόημα του ποιήματος
    Πάντα το αποτέλεσμα δεν θα είναι το αναμενόμενο
    Αυτό συμβαίνει ακομη και κάθε φορά
    που διαβάζουμε ένα κείμενο σε μετάφραση
    και όχι από το πρωτότυπο
    Το ίδιο συμβαίνει και σε μένα πολλές φορές
    Όταν γράφω κάτι στην ελληνική η στην ιταλική
    Και θέλω να το μεταφράσω
    Ποτέ δεν είμαι ικανοποιημένος απόλυτα

    Σε κάθε περίπτωση σημασία εχει, νομίζω πως οτι κάνουμε
    αυτό να γίνεται με γνώση και σεβασμό όπως είπες
    για τον δημιουργό και το έργο του
    Τα όποια λάθη πρέπει να συγχωρούνται
    σε όποιον δεν είναι λογοτέχνης αλλα το κανει με αγάπη
    Κάθε προσπάθεια έστω και λειψή είναι κέρδος για όλους μας

    ΥΓ.
    Προσωπικά μου άρεσε η δική σου μεταφραστική προσέγγιση
    Πιστευω οτι εδωσες ενα ρυθμο στις λέξεις
    που έλειπε

    Ευχαριστώ για το σχόλιο και την παρεμβαση
    που ηταν χρησιμη και δημιουργικη


    -

    ReplyDelete
  4. @ΛΥΧΝΟΣ

    Ο Leo Ferre το τραγουδά
    σαν ενα μικρο "allegro" παιχνίδισμα
    που γλυκαίνει αυτή την πικρή
    φθινοπωρινή μελαγχολία
    Ενώ η μουσική ταιριάζει απόλυτα
    στο ποιημα

    Ο ηχος που ακουγεται στην αρχη του τραγουδιού
    απο τα πλήκτρα στο πιανο
    μοιάζει με τον ανεπαίσθητο ηχο απο "αφηνουν"
    τα ξερά φύλλα στο έδαφος

    Η μελωδια από βιολιά το ντυνει
    με κεινο τον λεπτο χαρακτηριστικό ηχο
    που κανουν τα πρωτα ψιλοβρόχια
    πεφτωντας πάνω στην ξερή γη

    Καλό βραδυ.....

    -

    ReplyDelete
  5. Έχω δημιουργήσει μονοσήμαντα ορισμένη σχέση Φθινόωπρο-Μουσικής με ΑΥΤο το κομμάτι που σου αφιερώνω:

    http://www.youtube.com/watch?v=-BMPFpZwhSU&feature=related

    όσο κι αν μελαγχωλεί ο Καιρός
    πίσω από τα σύννεφα
    ο ήλιος γιορτάζει Ανατολές Ζωής!!!!

    Σε φιλώ...

    ReplyDelete
  6. Πολύ πολύ όμορφο!

    ReplyDelete
  7. @REFLECTION
    Δεν είναι τυχαιο που ακομη κι η φυση
    αισθανεται αυτή την λυπη
    για ότι αποχαιρετά
    Και μας το δειχνει με τον τρόπο της

    Ειχα καιρό να ακούσω
    Pepino di Capri
    Και την μελαγχολία του Σεπτέμβρη

    Καλημέρα Κάκια
    -

    ReplyDelete
  8. Στην πρώτη στροφή...Τι μουσικότητα, τι ομοιοκαταληξία. Σ' εσένα, ένα ευχαριστώ για την παρουσίαση. Προσφέρεις.

    ReplyDelete
  9. @ΕΡΑΤΩ
    Όμορφο οσο πρέπει ναναι η ομορφιά
    Απλή κι οχι φανταχτερή
    Σαν το χρώμα των δέντρων το φθινόπωρο
    Αθόρυβη κι όχι θορυβώδης
    Σαν τον ηχο από τα ξέρα φύλλα στο εδαφος

    Καλημέρα Ερατω
    -

    ReplyDelete
  10. @CLOUD

    Φαντάζομαι να εννοεις
    Την ανάγνωση από το πρωτότυπο
    Γιατι στην μετάφραση η μουσικότητα χανεται

    Ευχαριστώ Cloud
    Τα όμορφα πρέπει να τα μοιράζεσαι

    Καλημερα
    -

    ReplyDelete
  11. ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ

    Μακρόσυρτοι λυγμοί
    Φθινοπωρινών βιολιών
    Πληγώνουν την καρδιά μου.
    Η μονοτονία με αποχαυνώνει.

    Όταν έρχεται αυτή η εποχή
    Όλα γύρω είναι αποπνικτικά
    Κάτωχρα..

    Κι' εγώ θυμάμαι μέρες παλιές
    Και κλαίω...

    Φεύγω με τον απαίσιο άνεμο
    Να με πάει από δω κι' από κει
    Σαν πεθαμένο φύλλο..

    Μεταφραση: sofiagera/stixoi.gr

    Η αρχική μετάφραση του ποιήματος
    που αντικαταστάθηκε

    -

    ReplyDelete
  12. ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

    Οι μακρόσυρτοι λυγμοί
    των βιολιών
    του φθινοπώρου
    πληγώνουν την καρδιά μου
    με μια μονότονη
    βαρυθυμιά.

    Σαν να πνίγομαι
    και ωχρός, όταν
    ηχεί ο εσπερινός
    θυμάμαι μέρες παλιές
    και κλαίω

    Και παρασύρομαι
    στον κακό άνεμο
    που με παρασέρνει
    σαν ένα
    φύλλο νεκρό

    Μετάφραση: Π. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ
    www.sintaktis.gr

    Μια ακόμη μετάφραση του ποιήματος
    -

    ReplyDelete
  13. CANZONE D' AUTUNNO / PAUL VERLAIN

    I lunghi singhiozzi
    Dei violini
    D'autunno
    Mi feriscono il cuore
    Con un languore
    Monotono

    Tutto affannato
    E pallido, quando
    Rintocca l'ora
    Io mi ricordo
    Dei giorni antichi
    E piango

    E me ne vado
    Nel vento maligno
    Che mi porta
    Di qua di là
    Simile alla
    Foglia morta

    Traduzione: Giuseppe Ciriliano

    -

    ReplyDelete
  14. Dear Velvet με τιμά η χρήση της δικής μου ταπεινής προσπάθιας.
    Με χαρά βλέπω εδώ πως δεν είμαι μακριά με την άλλη του Π. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ που κι εκείνος σεβάστηκε το σχήμα.
    Είναι μεγάλη κουβέντα & μεγάλο βάσανο η μετάφραση της Ποίησης. Η καλή Ποίηση παίζει με τον ήχο των λέξεων όσο & το ρυθμό αλλά & με τους συνειρμούς που σε κάθε γλώσσα είναι άλλοι.
    Τελικά έχω καταλήξει πως καμιά φορά καλύτερη μετάφραση είναι η 'κακή' δηλαδή εκείνη που ο μεταφραστής πλησιάζει το έργο σεμνά δίχως να θέλει να το σφραγίσει. (Αλλιώς έχουμε τη διασκευή, το a la maniere de, το pastiche κλ κλ).
    Παράδειγμα: Πολύ εκτιμήθηκε στον καιρό της η έμμετρη μετάφραση Ομήρου από τον Καζαντζάκη. Σε δεκαπεντασύλλαβο με λογοπλαστικά εξαμβλώματα κρητικού ύφους, λέει πολλά για το μεταφραστή & τίποτε για τον Όμηρο. Αντίθετα όταν θέλουμε αρχαίο κείμενο νομίζω το πλησιάζουμε θαυμάσια με εκείνες τις σεμνές σχεδόν ανώνυμες του Κάκτου (& παλιότερα του Γαλαξία) με το πρωτότυπο δίπλα οδηγό.
    Σας κούρασα; Συγγνώμη, είναι το θέμα ανεξάντλητο. Ο λόγος όμως που γράφω είναι να σας πω ένα ευχαριστώ που δεν ενοχληθήκατε μα με τιμάτε.

    ReplyDelete
  15. Πολύ τρυφερό ποίημα, πολύ νοσταλγικό,
    η ροή του μεταφέρει τα χρώματα και τους ήχους του φθινοπώρου.
    Η μελωδία ταιριαστή με τους στίχους, η ερμηνεία αισθαντική…
    Όλα μαζί σε ταξιδεύουν…

    ReplyDelete
  16. @ΔΑΦΝΗ ΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΥ
    Δεν με κούρασες καθόλου ουτε ενοχλήθηκα
    Αντίθετα μου άρεσε η παρέμβαση που έκανες
    Κάθε αποτέλεσμα μετάφρασης είναι αδύνατον να μην επηρεάζεται
    από τον μεταφραστή, την γλώσσα και την εποχή του
    Αρκει να μην αλλοιώνεται ο χαρακτήρας του ποιήματος

    Επέλεξα την δικη σου για την ανάρτηση
    Γιατι όπως ανέφερα πιο πάνω έδωσες ένα ρυθμό στις λέξεις
    και ένα μέρος από την μουσικότητα που έλειπε από την προηγουμένη
    που ηταν περισσότερο νοηματική

    Η τιμή είναι δική μου
    Ευχαριστώ
    -

    ReplyDelete
  17. @NAMELI
    Πράγματι ταιριάζουν απόλυτα
    Μελωδία, στίχοι και ερμηνεία του Φερρε
    Μπορώ να πω ότι ηταν η ιδια η μελωδία αυτή που με βοήθησε
    να ανακαλύψω το συμβολισμό του ποιήματος
    Καλό βράδυ
    -

    ReplyDelete
  18. καλο μου βελουδο..μ αρεσουν οι αλλαγες ...

    αφηνω φιλια για καλο βραδυ και επανερχομαι να ακουσω και να διαβασω ....

    ReplyDelete
  19. @ΣΑΓΑΠΩ
    Οι αλλαγες καθε τοσο ειναι απαραιτητες
    Θαυμαζω οποιον καταφερνει να τις πραγματοποιει
    με μεγαλυτερη συχνοτητα
    Καλο βραδυ...
    -

    ReplyDelete
  20. °º♪♫
    °º✿♪♫
    º° ✿♫ ♪♫°
    Gostei do vídeo porque a música é bonita e a voz do cantor é suave, mas não entendi nada... acredito que seja uma música romântica.
    Beijinhos.
    Brasil
    °º♪♫
    °º✿♪♫
    º° ✿♫ ♪♫°

    ReplyDelete
  21. Υπάρχει μια μετάφραση από Έλληνα ποιητή, δε θυμάμαι ποιον, την είχα ακούσει προ σαράντα ετών ( μάλιστα) ήταν απίστευτη σε νόημα και Ρυθμο και είχε την απόλυτη ομοιοκαταληξία. Θυμάμαι μόνο το τέλος
    Εδώ κι εκεί
    Πάνω στη γη
    Σα φύλλο πεθαμένο.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Δεν την γνωριζω αλλα θα το ψαξω
      Προς το παρον βρηκα απο το διαδικτιο αυτη εδω παρακατω,
      αρκετα καλη.

      Delete
  22. Φθινοπωρινό Τραγούδι

    Οι μακρόσυρτοι λυγμοί
    Των φθινοπωρινών
    Βιολιών
    Πληγώνουν την καρδιά μου
    Με μια μονότονη
    Ατονία.

    Με ασφυξία
    και χλομιασμένος, όταν
    Χτυπάει η ώρα,
    Θυμάμαι
    Τις παλιές μέρες
    Και κλαίω,

    Και φεύγω
    Στον κακό τον άνεμο
    Που με παρασύρει
    Εδώ κι εκεί,
    Ίδιο με
    Ξερόφυλλο.

    [Paul Verlaine, Κρόνια ποιήματα, 1866]
    Μετάφραση: Δέσποινα Καποδίστρια
    Πηγη: http://kapodistria.blogspot.com

    ReplyDelete
  23. Και μια σημαντικη πληροφορια:
    ________________
    Η πρωτη στροφη από τους στιχους του Βερλαιν στα γαλλικα «Οι μακροσυρτοι λυγμοι των βιολιων του φθινοπωρου πληγωνουν την καρδια μου με μια μονοτονη βαρυθυμια». Μεταδόθηκε από το βρεττανικο BBC στις 6 Ιουνιου 1944 μετα τα μεσανυχτα και ηταν το συνθημα για την αποβαση των συμμαχικων δυναμεων στις ακτες της Νορμανδιας. Με την κωδικη ονομασια (Operation Overlord /Επιχείρηση Επικυρίαρχος). Και η μεγαλύτερη ημέρα του πολέμου (D-Day) εχει αρχισει.

    ReplyDelete