Το δικαίωμα στην τεμπελιά

VITELLONI AL BAR

Μια αλλόκοτη τρέλα διακατέχει τις εργατικές τάξεις των εθνών στα οποία βασιλεύει ο καπιταλισμός. Η τρέλα αυτή συμβαδίζει με ατομικά και κοινωνικά δεινά, που δύο αιώνες τώρα ταλαιπωρούν τη δύστυχη ανθρωπότητα. Η τρέλα αυτή είναι ο έρωτας για τη δουλειά, το μανιασμένο πάθος για τη δουλειά, που φτάνει μέχρι την εξάντληση των ζωτικών δυνάμεων του ατόμου και των απογόνων του. Αντί να καταπολεμήσουν αυτή τη διανοητική διαστροφή, παπάδες, οικονομολόγοι και ηθικολόγοι έχουν καθαγιάσει την εργασία. 

Στη δική μας κοινωνία, ποιοι αγαπούν τη δουλειά ως αυτοσκοπό? Οι μικρογεωργοί και οι μικροαστοί. Οι μεν σκυμμένοι στα χωραφάκια τους και οι δε φυλακισμένοι στα μαγαζάκια τους, ζουν σαν τους τυφλοπόντικες μέσα στην τρύπα τους και ποτέ δεν βγαίνουν να δουν πώς τεμπελιάζει η φυση.

Δουλεύετε, προλετάριοι, δουλεύετε, για να αυξήσετε τον κοινωνικό πλούτο και την ατομική σας δυστυχία, δουλεύετε, δουλεύετε ώστε, όσο φτωχότεροι γίνεστε, τόσο περισσότερους λόγους να έχετε για να δουλεύετε και να δυστυχείτε. Αυτός είναι ο αδυσώπητος νόμος της καπιταλιστικής παραγωγής.

Για να συνειδητοποιήσει όμως τη δύναμή του το προλεταριάτο πρέπει να απαλλαγεί απο τις προκα­ταλήψεις της χριστιανικής, οικονομικής και φιλελεύθε­ρης ηθικής. Πρέπει να γυρίσει πίσω στα φυσικά του έν­στικτα και να διακηρύξει τα Δικαιώματα της Τεμπελιάς, που είναι χίλιες φορές πιο ευγενικά και πιο ιερά από τα Δικαιώματα του Ανθρώπου που τα μαγείρεψαν οι μεταφυσικοί δικηγόροι της αστι­κής επανάστασης. Πρέπει να πείσει τον εαυτό του να δου­λεύει μόνο τρεις ώρες τη μέρα, και την υπόλοιπη μέρα και νύχτα να ραχατεύει και να γλεντοκοπάει.

Αποσπάσματα από το βιβλίο του Πώλ Λαφάργκ «Το δικαίωμα στην τεμπελιά» που γράφτηκε το 1883. 

________________

Πώλ Λαφάργκ, γαμπρός του Μαρξ ( ειχε παντρευτεί την κόρη του Λάουρα) με κουμπάρο τον Ένγκελς (που κι αυτοί δεν δούλεψαν ποτέ τους) με τις ανατρεπτικές ιδέες του δημιούργησε μια μικρή αμηχανία (ακόμα και στους ίδιους) τους υπέρμαχους της «σοσιαλιστικής εργασίας» εκείνης της εποχής που είχαν το σύνθημα «δουλειά για όλους». Αλλα είναι επίκαιρο και σήμερα (οσο οξύμωρο κι αν ακούγεται) για όποιον υποστηρίζει ακόμα το «εργασία και χαρά» που οπως αποδεικνύεται δεν φέρνει παρα-μονο δυστυχία.

Ακόμη και οι αρχαίοι Έλληνες περιφρονούσαν τη δουλειά: μόνο στους δούλους επιτρεπόταν να δουλεύουν, ενω οι ελεύθεροι πολίτες γνώριζαν μόνο τις σωματικές ασκήσεις και τα πνευματικά παιχνίδια.

Ενας άλλος διάσημος "τεμπέλης" ήταν ο Ιησούς ο Ναζωραίος που κήρυττε:

Μην μεριμνάτε για τη ζωή σας τι θα φάτε και τι θα πιείτε, ούτε πως θα ντύσετε το σώμα σας. Κοιτάξτε τα πουλιά του ουρανού, που δεν σπέρνουν ούτε θερίζουν ούτε αποθηκεύουν τροφή. Κοιτάξτε τα κρίνα του αγρού πως μεγαλώνουν δεν κοπιάζουν ουτε γνέθουν (χωρίς να κάνουν τίποτα) δεν είναι πιο όμορφα?

«Ας είμαστε τεμπέληδες σε όλα, εκτός από τον έρωτα, το πιοτό και την τεμπελιά!»

Γιατι η «δουλειά είναι η αιτία κάθε λογής διανοητικού εκφυλισμού και κάθε λογής οργανικής παραμόρφωσης». Επειτα η διαφορά μεταξύ "δουλείας" και "δουλειάς" είναι μόνο ένας τόνος.

Video

Film di F. Fellini - I VITELLONI (1953) αργόσχολοι / χαραμοφάηδες

Μια σκηνή απο το φιλμ οπου ο Alberto Sordi βρισκεται στο αυτοκίνητο με την παρεα του, ενώ επιστρέφουν από ενα μεσημεριανό γεύμα στην ύπαιθρο. Στο θέαμα κάποιων κουρασμένων εργατών που δουλεύουν, χειρονομεί κοροϊδευτικά απέναντι τους, ανασηκώνοντας το μπράτσο και τους χλευάζει λέγοντας: «Εργαζόμενοι ... prrrrrr …. εργαζόμενοι της λάσπης». Αλλά μετά από λίγα μέτρα, το αυτοκίνητο σταματά λόγω βλάβης και έντρομοι ολοι αρχίζουν να τρέχουν στα χωράφια ενω οι εργάτες τους καταδιωκουν.